2026 жылғы 10 қазанда «Ұлы дала ұстазы» халықаралық ғылыми-педагогикалық журналы мен «Педагогикалық даму» республикалық ғылыми-әдістемелік орталығының ұйымдастыруымен өткен «Білім берудегі жаңа трендтер: педагогикалық идеялар мен дағдылар, үздік тәжірибелер» атты республикалық тәжірибе алмасу онлайн-конференциясында баяндама жасап, өзінің педагогикалық тәжірибесімен бөлісті.

Түркістан облысы, Кентау қаласы. Д.Қонаев атындағы ЖББМ

Маханова Ақерке Қойгелдіқызы

Бастауыш сынып мұғалімі (педагог-сарапшы)

Білім беру саласы ешқашан қазіргідей жылдам өзгерген емес. Кеше ғана тақта мен бор басты құрал болса, бүгін біз виртуалды шындық пен жасанды интеллект әлемінде өмір сүріп жатырмыз. Бұл трансформация тек технологияларға ғана емес, біздің оқыту тәсілдерімізге, педагогикалық идеялар мен мұғалімнің рөліне де тікелей әсер етуде. Болашақтың мектебі мен университеті қандай болмақ және біз оған қалай бейімделеміз?

AI және жекелендірілген оқу траекториясы: Бір сыныптағы 30 оқушыны бірдей жылдамдықпен, бірдей әдіспен оқыту тәсілі тарихта қалып барады. Қазіргі басты тренд — жекелендірілген оқыту. Жасанды интеллект (AI) алгоритмдері оқушының тапсырманы орындау жылдамдығын, қателесетін тұстарын және қызығушылықтарын талдап, оған арнайы оқу бағдарламасын сызып береді. Бұл үрдіс мұғалімді ақпараттың жалғыз көзі болудан босатып, оны бағыттаушы, яғни фасилитатор деңгейіне көтереді.

Кезкелгенформуламентарихифактінінейрожелілерменіздеужүйелерібірсекундтатауыпбереді. Олайболса, бүгінгібілімберужүйесінеүйретуікерек? Еңозықпедагогикалықтәжірибелербасымдықты «жұмсақдағдыларға» (soft skills)беріпотыр:

• Сыниойлау:Ақпараттытұтынуғанаемес, оныңрас-өтірігінажыратабілу.
• Креативтілік:Қораптантысойлаужәнестандарттыемесшешімдертабу.
• Эмоционалдыинтеллект (EQ):Өзэмоциясынбасқару, эмпатиятанытужәнекомандадатиімдіжұмысістейалу.
• Бейімделгіштік:Өзгерістергетезүйреніп, өмірбойыоқуға (Lifelong learning) дайынболу.

Ойынемес, оқу: ГеймификацияжәнеМикрооқыту:Ақпараттыңөтекөпағынындаөскенжаңаұрпақтыңназарын 45 минуттықмонологпенұстаптұрумүмкінемес. Сондықтанәлемдікүздіктәжірибелермикрооқытуға (microlearning)көшуде. Бұл — күрделіматериалды 5-7 минуттық, оңайқорытылатыншағынблоктарғабөліпберу.

Соныменқатар, геймификацияоқупроцесінденағызтөңкерісжасауда. Оқубағдарламасынаұпайжинау, деңгейденөту, виртуалдытөсбелгілералусияқтыойынэлементтерінқосуарқылыоқушыныңмотивациясыбірнешеесеартады. Қателікжіберуқорқыныштыемес, керісінше, келесідеңгейгеөтуүшінжиналатынтәжіриберетіндеқабылданады.

Жобалықоқыту (Project-Based Learning):Пассивтітыңдаушыданбелсендіжасампазғаайналу — бүгінгібілімберудіңбастымақсаттарыныңбірі. Жобалықоқытуаясындаоқушыларабстрактілітеорияныемес, нақтыөмірлікмәселелердішешеді. Экологиялықпроблеманызерттеу, мектепауласынкөгалдандыружоспарынқұрунемесеөзстартапидеясынқорғауарқылыбалаларпәнаралықбайланыстыкөреді. Математика, биологияжәнеэкономикабірігіп, нақтыөмірдеқалайжұмысістейтінінтүсінеді.

Қазіргібілімберу – бұлбаланыңбасынаақпараттыүйіп-төгуемес, оныңбойындағытанымдықоттытұтату. Еңжақсыпедагогикалықтәжірибетехнологияныадамгершілікпен, алинновацияныдәстүрліқұндылықтарменұштастырабілудежатыр. Болашақтыңұстазы — өзінүнеміжаңартыпотыратын, қателесуденқорықпайтынжәнеөзшәкіртіменбіргеүйренугеәрдайымдайынтұлға.